Een goede slaapkwaliteit is goud waard.
Om je fit en energiek te blijven voelen heb je meer nodig dan alleen gezonde voeding en voldoende beweging. Minstens zo belangrijk is een goede nachtrust. Tijdens je slaap krijgt je lichaam de kans om te herstellen, worden indrukken verwerkt en laad je letterlijk en figuurlijk weer op voor een nieuwe dag.
Toch is goed slapen voor veel mensen niet vanzelfsprekend. Naar schatting ervaart ongeveer één op de vijf Nederlanders regelmatig slaapproblemen. Moeite met inslapen, vaak wakker worden of juist veel te vroeg wakker zijn: het kan een grote invloed hebben op hoe je je overdag voelt.
In deze blog lees je waarom slaap zo belangrijk is, hoe een gezonde slaap is opgebouwd en vooral wat je zelf kunt doen om je nachtrust te verbeteren.
Waarom is slapen zo belangrijk?
We brengen ongeveer een derde van ons leven slapend door. Dat lijkt veel, maar die uren zijn onmisbaar voor een goede gezondheid.
Tijdens je slaap gebeurt er namelijk ontzettend veel:
- Je spieren en weefsels herstellen.
- Je immuunsysteem krijgt de kans om zich te versterken.
- Je hersenen verwerken alle informatie van de dag.
- Je geheugen wordt versterkt.
- Hormonen die betrokken zijn bij herstel, eetlust en energie worden gereguleerd.
Een goede nachtrust draagt daardoor bij aan een heldere concentratie, een beter humeur, voldoende energie en een gezond herstelvermogen.
Welke slaapfasen kent een gezonde nachtrust?
Een normale nachtrust bestaat uit verschillende slaapcycli. Elke cyclus duurt ongeveer 90 minuten en wordt gemiddeld vijf keer per nacht doorlopen.
1. De lichte slaap
Dit is de overgang van wakker zijn naar slapen. Je ademhaling en hartslag vertragen en je lichaam ontspant zich.
2. De diepe slaap
In deze fase vindt het grootste lichamelijke herstel plaats. Spieren herstellen, groeihormoon wordt aangemaakt en je immuunsysteem is actief.
3. De REM-slaap
Tijdens de REM-slaap droom je. Je hersenen verwerken emoties, herinneringen en alle indrukken van de afgelopen dag. Deze fase speelt een belangrijke rol bij leren, geheugen en mentale gezondheid.
Samen zorgen deze slaapfasen ervoor dat je zowel lichamelijk als geestelijk kunt herstellen.
Waaraan herken je een goede slaapkwaliteit?
Niet alleen het aantal uren slaap is belangrijk. Ook de kwaliteit van je slaap speelt een grote rol.
Een goede slaapkwaliteit betekent onder andere dat je:
- binnen een redelijke tijd in slaap valt;
- het eerste deel van de nacht grotendeels doorslaapt;
- weinig wakker wordt;
- minimaal zeven uur slaapt (voor de meeste volwassenen);
- uitgerust wakker wordt.
Wanneer je goed hebt geslapen merk je dat vaak direct. Je voelt je fitter, kunt je beter concentreren, bent productiever en hebt meer energie gedurende de dag.
Je telefoon: een stille slaapverstoorder
Veel mensen nemen hun telefoon mee naar bed. Nog even scrollen door social media of snel berichten beantwoorden lijkt onschuldig, maar kan je slaap behoorlijk verstoren.
Het blauwe licht van beeldschermen remt de aanmaak van melatonine, het hormoon dat je lichaam helpt om slaperig te worden. Daarnaast blijft je brein actief door alle informatie en prikkels die je binnenkrijgt.
Probeer daarom minstens een uur voor het slapengaan geen schermen meer te gebruiken en laat je telefoon bij voorkeur buiten de slaapkamer.
Stress en slecht slapen gaan vaak samen
Stress is misschien wel één van de grootste oorzaken van slaapproblemen.
Wanneer je hoofd vol zit met gedachten of zorgen blijft je zenuwstelsel actief. Hierdoor maak je minder gemakkelijk de overgang naar ontspanning en slaap.
Een beetje spanning is heel normaal. Denk aan een sollicitatiegesprek, examen of belangrijke afspraak. Meestal verdwijnt die spanning weer vanzelf.
Wanneer stress echter langer aanhoudt, kan dit ten koste gaan van je nachtrust. Juist daarom is het belangrijk om overdag voldoende momenten van ontspanning in te bouwen.
10 praktische tips om beter te slapen
Gelukkig kun je zelf veel doen om je slaapkwaliteit te verbeteren.
1. Sta iedere dag rond dezelfde tijd op
Ook in het weekend. Zo houd je je biologische klok in balans.
2. Ga iedere dag naar buiten
Daglicht helpt je lichaam om een gezond slaap-waakritme te behouden.
3. Sla dutjes over
Of beperk ze tot maximaal 20 minuten vroeg op de dag.
4. Los stress zoveel mogelijk overdag op
Schrijf zorgen eventueel op zodat je ze niet meeneemt naar bed.
5. Beweeg regelmatig
Lichaamsbeweging bevordert een gezonde slaap. Intensief sporten kun je beter vermijden in de laatste drie uur voor het slapengaan.
6. Eet ’s avonds niet te zwaar
Een volle maag kan het inslapen bemoeilijken.
7. Beperk alcohol en cafeïne
Drink deze liever niet meer in de uren voordat je gaat slapen.
8. Bouw een vast avondritueel op
Lees een boek, neem een warme douche of doe een ontspanningsoefening.
9. Houd je telefoon uit de slaapkamer
Zo geef je je hersenen de rust om echt af te schakelen.
10. Zorg voor een rustige slaapkamer
Een koele, donkere en stille slaapkamer draagt bij aan een diepere en betere slaap.
Natuurlijke ondersteuning bij het slapen
Soms zijn gezonde gewoonten alleen niet voldoende. Dan kan een natuurlijke ondersteuning een mooie aanvulling zijn.
Er zijn verschillende kruiden en voedingsstoffen die traditioneel worden gebruikt ter ondersteuning van ontspanning en een gezonde nachtrust, zoals passiebloem, citroenmelisse, valeriaan, haverstro of lavendel. Ook magnesium draagt bij aan een normale werking van het zenuwstelsel en een normale spierfunctie.
Welke ondersteuning het beste bij jou past, verschilt per persoon. Leeftijd, leefstijl, medicijngebruik en de oorzaak van de slaapproblemen spelen hierbij allemaal een rol.
Kun je wel wat extra hulp gebruiken?
Blijf je ondanks een gezonde leefstijl moeite houden met slapen? Dan denken we graag met je mee.
In onze gezondheidswinkel kijken we verder dan alleen een product. Samen bespreken we jouw situatie en geven we persoonlijk advies over voeding, leefstijl, kruiden en passende suppletie die aansluit bij jouw behoefte.
Loop gerust eens binnen. Een goede nachtrust begint vaak met het juiste advies.
